BARIŞÇIL EBEVENYLİK

BARIŞÇIL EBEVENYLİK

Barışçıl ebeveynlik çocukların her istediğini yapmak mı demektir?

Barışçıl ebeveynlik, genelde kafa karıştıran ve genelde çocuklara yaptırım uygulamamaya veya onlar ne isterse yerine getirme olarak algılanan bir kavramdır. Peki hem çocuklarınız üzerindeki beklentilerinizi korurken aynı zamanda anlayışınızı sürdürmeye ve onları bu beklentileri gerçekleştirme konusunda desteklemeye ne dersiniz?

Diyelim ki çocuğunuza yatma vakti geldiğini söylediniz ve ondan hayır yanıtı aldınız. Neler yapabilirsiniz?

  • Onu cezalandırmak veya tehdit etmek: Ortamı gerginleştirirsiniz bu da aranızdaki ilişkiyi olumsuz etkileyecektir.
  • Onun ne isterse yapmasına izin vermek: Çocuğunuzun ve ailenizin mutsuz olmaması için taviz vermeye devam edersiniz.
  • Empatik bir sınır koymak: Ona “Oyununa devam etmek istiyorsun, seni duyuyorum. Bırakmak zor geliyor ama şu an uykuya hazırlanma zamanın geldi. Uçağını tuvalete uçurmaya ne dersin?” diyebilirsiniz.

Barışçıl ebeveynlik çocuğunuzla her daim uzlaşma içinde olmanızı gerektirmez. İnsan ilişkilerinin özünde çatışma vardır ve çocuklar da sizin sınırlarınızı sizleri test ederek öğrenir. Çocuklarınız da zamanla sizlerin neden bu sınırları koyduğunuzun önemini algılayacaktır. Önemli olan ebeveynlerin sınırlarını ve beklentilerini adil ve tutarlı bir biçimde ortaya koymasıdır.

Barışçıl ebeveynlerin sınırlarını ve beklentilerini ortaya koyarken kendi duygularını düzenlemeleri gerekmektedir. Bu şekilde, anlaşmazlıklarla çalışıp sınırları belirlerken çocuklarıyla sevgi bağlarını koruyabilirler. Bu huzurlu ev ortamını yaratır. Çocuklarınızın sizin rehberliğinizi takip etmelerine, onların duygularını ve davranışlarını yönetebilmesine yardımcı olursunuz. Bu durumdan anlaşıldığı üzere, barışçıl ebeveynler çocuklarının davranışları üzerinde kontrole sahiptirler. Bu aynı zamanda çocuklar için ebeveynlerin rol model olmasını sağlayan bir etkendir.

Unutulmamalıdır ki, çocuğunuzun üzerinde denetim sahibi olmanız çocuğunuzun her daim sizin kontrolünüzde olacağı anlamına gelmez. Bazen de ona yaptığı davranışların sorumluluğunu alabileceği şanslar tanımanız onun özdenetimini sağlamasına yardımcı olacaktır. Çocuğunuzun davranışının ona zarar vereceğini düşünseniz de ona bir şans vermek ve yakınında onu gözlemlemek ve desteklemek çocuğunuzun benlik kavramı geliştirmesine katkıda bulunacaktır. Dikkat edilmesi gereken nokta, çocuğunuza zaman zaman hayır derken zaman zaman onun deneyimle öğrenip özdenetimini geliştirecek fırsatlar tanımaktır. Bu, çocuğunuzun direnç göstermesini engelleyecektir. Sürekli hayır denen, engellenen çocuklar veya her istediklerini yapılanlar ya benliklerini/kişilik ailesini oluşturamazlar ya da otoriteye karşı tepki geliştirirler. Sonuç olarak, barışçıl ebeveyn olabilmenin mihenk taşları anne-babanın kendi duygusunu kontrol ettikten sonra çocuğunun bakış açısında duruma bakmak ve hem ebeveynlerin hem de çocukların çıkarına olacak bir “kazan-kazan çözümü” bulabilmektir.

Nasıl barışçıl ebeveyn olabilirsiniz?

  • Öncelikle, sakin kalabilmeniz çocuğunuzun kendisini işbirliğine açması için kritik öneme sahiptir. Eğer, tehditkar tutum sergilerseniz çocuğunuzun istemediği durumun içinden kaçmasına veya sizinle bu konuda inatlaşmasına sebep olursunuz. Karşınızdakinin bir çocuk olduğunu ve yaptığının size değil isteğinize karşı bir tepki olduğunu kabul etmek sakin kalmanıza yardımcı olacaktır.
  • Sakin kaldıktan sonra çocuğunuza olan empatik yaklaşımınız ona anlaşılma hissini tattıracak ve sınırınızı kabullenmesine yardımcı olacaktır. Onun yaptığı işi devam ettirme konusundaki isteğinden, bunu bırakmanın ve yeni bir duruma geçmenin zorluğundan ve yaşadığı üzüntü, hayal kırıklığı, güvensizlik vb. duygularından bahsedin.
  • Unutmayın ki, çocuklarınız sadece sizinle olan ilişkileri sayesinde sizlerin yönlendirmelerinizi ve otoritenizi tanırlar. Bu ilişkiyi kuvvetlendirmek için onlarla belirlenmiş özel zamanlar geçirmek (kitap okumak, yemek yapmak vb.) gereklidir. Sizin onlara olan sevginizi, onlarla ilgilendiğinizi ve onlara güvenli bir ortam sağladığınızı bu şekilde anlayacaklardır. Bu etmenler çocukların olumsuz davranışlarıyla mücadele ederken hala onları sevdiğiniz düşüncesini kaybetmemelerini sağlayacaktır.
  • Çocuklarınızı ceza ile tehdit etmektense yaptığı davranışın sorumluluğunu almaya teşvik edin. Örneğin, oyun saati geçmesine rağmen oyuna devam eden çocuğunuza oyun oynamaya devam etmeyi tercih ettiğinde diğer yapacağınız etkinliklerin zamanından kullandığını söyleyebilirsiniz. Bu hem sorumluluk duygusu hem de karar verme becerisini geliştirirken davranışının yaptırımını görmesini sağlayacaktır.
  • Kazan-kazan çözümleri bulun ve çocuğunuzun çözüm üretmesine alan açabilirsiniz. Örneğin, paten kullanmak isteyen çocuğunuzun kendisine zarar vermesinden çekiniyorsanız endişelerinizi açıklayıp gerekli güvenlik kitlerini kullandıktan sonra kullanmaya devam edebileceği konusunda anlaşabilirsiniz. Önemli olan tehdit oluşturan durumu yasaklamak yerine işbirliği ile tarafların birbirini anlaması ve isteklerine saygı duymasıdır.
  • Her zaman orta yolu bulamayabilirsiniz. Çocuğunuzun da arzusunun gerçekleşmeyeceği zamanlar olacaktır. Çocuğunuz bu duruma kızgınlık veya üzüntüyle karşılık verebilir. Onun duygularını düzenlemesine empatik yaklaşımınızla destek olduktan sonra durumu kabullenmesine zaman tanıyabilirsiniz.
  • Ebeveynler olarak otorite sizde de olsa yaptığınız davranışları açıklamanız, çocuklarınızı dinlemeniz ve iki tarafın da ihtiyaçlarını dengelemeye çalışmanız çocuğunuza güvende olduğunu hissettirecek ve sizlerin liderliğine tepki/direnç geliştirmesine engel olacaktır. Bu noktada, beklentilerinizi açıkça belirtip çocuğunuzun beklentilerinizi karşılamasında onlara destek olacağınızı bilmeleri önemlidir.

Sonuç olarak; sınırları açıkça çizilen, ondan ne beklediğini bilen, destek gören ve sorumluluğunu alan çocuklar barışçıl ebeveynlerinin empatik desteğiyle güven ve huzur içinde benlik algılarını oluştururlar. Barışçıl ebeveynlik, çocuğunun her isteğine olumlu karşılık vererek değil çocuğunun özdenetim oluşturmasına destek veren anne-baba yaklaşımıyla sağlanmaktadır.

KAYNAKÇA

Markham, L. (2017). Does Peaceful Parenting Mean Letting Kids Do What They Want? https://www.psychologytoday.com/blog/peaceful-parents-happy-kids/201705/does-peaceful-parenting-mean-letting-kids-do-what-they-want

 

BÜMED MEÇ OKULLARI

REHBERLİK BİRİMİ

Share this Story

Related Posts

Comments are closed.