ÇOCUKLARA ZAMAN YÖNETİMİNİ ÖĞRETMEK

ÇOCUKLARA ZAMAN YÖNETİMİNİ ÖĞRETMEK

Okul saatleri, ardından gelen özel dersler ve kurslar, doğum günü partileri ya da arkadaş buluşmaları, hafta sonu etkinlikleri, anneanne ve dede ile geçirilecek gün, kardeşin okula başlayacağı gün, okuldan erken çıkılacak gün derken günümüz çocukları en az biz yetişkinler kadar yoğun ve yorgun. Hem okul hazırlıkları, projeleri ve yetişecek ödevleri var hem de dört duvar arasına sıkışıp kalmak istemeyen özgür ruhları… Tamam da çocuklar bunların hepsine nasıl yetişecekler, hangi arada okul sorumluluklarını yerine getirip hangi derede içindeki çocukları eğlendirecekler? Ne arada ne de derede kalmadan!

Zamanlarını planlamayı öğrenerek.

Zaman yönetimi daha çok iş hayatında yetişkinler için üzerinde durulan bir konu olmasına rağmen, çocuklara erken yaşlardan kazandırılan planlama ve organizasyon becerilerinin katkısı büyük oluyor. İlk ve en büyük adımı da sizin zamanımızı etkin bir şekilde yönettiğinizi çocuğumuzun gözlemlemesidir. Yoğun bir hayatta çocuklar okul, ev ve sosyal alanlarındaki sorumluluklarını ve aktiviteleri dengelemekte güçlük yaşarlar. Çocuklara sadece zamanı planlamayı değil, zamanı da daha etkili kullanmayı öğretebildiğimizde onlara hayat boyu fayda sağlayacak bir beceri kazandırmış oluruz. Bu beceriyi kazanmak her çocuk için kolay olmuyor ancak sabırlı ve tutarlı olduğunda her çocuk bu beceriyi içselleştirebilir. Peki biz yetişkinler bile bazen zamanı etkin kullanabilmede zorlanırken çocuklarımızın zamanlarını planlamalarına nasıl yardımcı olabiliriz?

Okul Öncesi Dönem

Çocuklar bebeklikten itibaren belli saatlerde uyumaya, oynamaya ve yemeye alışkın olurlar. Anaokulu ile birlikte okuldaki düzen daha ağırlıklı, ev ortamı ise daha esnek olmaya başlar. Bu dönemde de evde bazı düzenlemeler yaparak çocuğunuzun zaman yönetimi alışkanlığını kazanmasını sağlayabilirsiniz:

236

  • Önce ve Sonra Kavramlarını Kullanın: “Yemeğini yedikten sonra oyun oynayabilirsin.” Oyun oynadıktan sonra yatmalısın” Yatmadan önce dişlerini “fırçalamalısın.” Bu cümleleri kullanıyorsanız çocuğunuza küçük bir zaman yönetimi eğitimi vermeye başladınız bile. Çocuklar bu şekilde rutin ve düzen bilgisine sahip olurlar. Çocuğunuzla sınırlı bir zamanda biretkinlik başlayacak, bitecek ise mutlaka zamanı saat üzerinde gösterin. Örnek üzerinden gidersek; saat 10’da evden çıkmamız gerekiyor. Bak 10’un üzerine araba yapıştırması koydum bu evden çıkacağımız zaman. Bu kısa kol arabaya geldiğinde ayakkabılarını giymiş bir şekilde evden çıkmaya hazır olman lazım diyebilirsiniz. Böylece çocuğunuz saati kontrol ederek zamanını yavaş yavaş ayarlamayı öğrenir. Bu yöntemi birçok farklı alanda kullanabilirsiniz; ebeveyninin işini bitirmesini beklerken, kitap okuma saati, evden çıkma saati, anneannenin gelme zamanı vb.
  • Her Şeyin Bir Yeri Olsun: Evde giysilerin, ayakkabıların, mutfak eşyalarının bir yeri var. Çocuğunuzun eşyalarının da bir yeri olsun. Çocuğunuzun odası için bazı kutular tasarlayıp (mavi kutu oyuncaklar için, sarı kutu boyalar için gibi) onun eşyalarını bu kutulara koyarak bir şeyi aradığı zaman kısa sürede bulmasını ve daha düzenli olmasını sağlayabilirsiniz.
  • Aktiviteleri Özenle Seçin: Çocuklarınızın aynı anda pek çok aktivite yapmasını isteyebilirsiniz. Çok fazla aktivite yapmak çabuk yorulmalarına, kısa sürede pek çok şeyi yaparak birinden gereken yararı elde edememelerine neden olur. İlgi duyabilecekleri sınırlı sayıda ve belli bir süresi olan aktivite seçerek yoğunlaşmalarını ve zamanlarını etkin kullanmayı öğretin.

 234

 

  • Kendi takviminizi oluşturun: Çocuğunuzla birlikte günlük rutinleri ya da önemli etkinlikleri işaretleyebileceğiniz ve süsleyebileceğiniz bir takvim oluşturabilirsiniz. Bu süreç birlikte keyifli vakit de geçirmek ve çocuklarınızın taleplerini dinlemek için iyi bir zaman.

 

Okul Çağı

Okul saatleri, ödevler, sınavlar ile çocuğunuzun zamanı kontrol altında. Ya okul dışındaki zamanlar? Çocuğunuz artık sizin yardımınızla zamanını etkin bir şekilde değerlendirmeye başlayabilir. Nasıl mı?

235

  • Bir Takvim Üzerinde Çalışın: Çocuğunuzla içini beraberce doldurabileceğiniz büyük bir takvim alın veya bir ufak deftere tarih-gün yazarak ajandaya dönüştürebilirsiniz. Çocuğunuza ödevlerini, projelerini teslim tarihlerini, önemli günleri, gezileri, doğum günlerini buraya kaydetmesine yardımcı olun. Bazı çocuklar için yine büyük aylık takvimi odasının duvarına asmak ve oraya not almasını sağlamak daha etkili olabilir.
  • Çocuğunuza ajandasına/takvimine o gün için planladığı etkinlikleri, yapması gerekenleri süreleri ile yazmasına yardımcı olun. Etkinliği tamamladığında ise ne kadar süre geçtiğine bakın ve tahmini ile karşılaştırın. Bu sayede çocuğunuz belirli etkinlikleri yapmanın ne kadar zaman aldığını öğrenir, içselleştirir.
  • Her Konuyu ve Aktiviteyi Renklerle Belirleyin: Çocuğunuzun okulda ve dışarıda yapacağı işlerin beraberce bir listesini çıkarın. Bu işlerle ilgili kullanacağı malzeme ve eşyaların rengi ile iş listesindeki işleri aynı renklerle belirleyin. Örneğin, spor eşyalarını koyduğu basketbol çantası mavi renk olsun. İş listesindeki basketbol maçları ve antrenmanları da mavi ile renklendirin. Ya da fen bilgisi dersi yeşil ise yapacağı projeleri yeşille renklendirin ve bu projeleri yeşil bir dosyaya koyun. Böylelikle çocuğunuz sırada ne olduğunu görebilecek ve sıralama konusunda rahat edecektir.
  • Zaman Yönetiminde Esneklik: Okul çağı, çocuğunuza zaman yönetimini en iyi aşılayabileceğiniz dönemdir. Bu dönemde göz ardı edilmemesi gereken çocuğunuza kendi istediği gibi yönetebileceği zaman dilimlerini de sağlamaktır. Örneğin, sizinle, arkadaşlarıyla veya kendi başına hayal ettiği gibi zaman geçirebilmesi için ona fırsat verin.
  • Öncelik belirlemek: Çocuğunuza öncelik belirlemeyi öğretin. Yapması gereken ve yapmak istediklerini ayırt etmeyi onunla çalışın. Her şeyi bir anda düzgün bir şekilde yapamayacağını, öncelik sıralaması yapmasının önemini belirtin. O gün veya o hafta yapılması gerekenler, yapmak istediklerim diye bir liste hazırladıktan sonra yapılması şart olanlara bir yıldız, yapmak istediklerine bir gülen yüz koyarak öncelik belirlemeyi öğrenebilir.

Tüm yaş grubundaki çocuklar için;

  • Zaman tanıyın.Çocuğunuza yapılması gerekeni o anda söylemeyin. Bir 5-10 dakika önce bir hatırlatmada bulunun. Örneğin akşam yemeğine 10 dakika sonra oturuyoruz. Bu sayede çocuğunuz o anda yaptığını tamamlayabilir, zamanını yönetebilmeyi öğrenir.
  • İyi bir örnek olun. Zamanlama konusunda ve zamanınızı etkili kullanma konusunda çocuğunuza iyi bir rol model olun. Çocuğunuzu zamanında okuluna götürün, okuldan alın. Söz verdiğiniz saatlere sadık kalmaya çalışın. İşe giderken geç kaldım telaşını, yetiştiremediğiniz bir projeyle ilgili olan kaygınızı çocuğunuzun önünde yaşamamaya özen gösterin.
  • Çocuğunuz zaman yönetimini iyi yapmadığında sonuçlarını çocuğunuzun yaşamasına fırsat verin. Çocuğunuza ödev zamanını etkin kullanmadığında yapmak istediği etkinliklere daha az zamanı kaldığını anlatın.

Kaynakça

Cocuklaringelisimi.com

Psikolojistanbul.com

Keysforkids.org

 

Share this Story

Related Posts

Comments are closed.