FARKINDA MIYIZ?

FARKINDA MIYIZ?

“Çoğu insan fizikseI veya düşünseI olarak kendi potansiyeI varIıkIarının çok azının farkındadır. Hepimiz, içinden hayaI biIe etmediğimiz şeyIeri çekip çıkarabiIeceğimiz yaşam sarnıçIarına sahibiz.” William James

Farkındalık, insan doğasının en önemli özelliklerinden biri olarak tanımlanır çoğu kaynakta. Bu beceriyi geliştirmek için yoğun konsantrasyon, kendine ve çevreye dönüş, gönül gözü ile görebilme ve bu bilgeliği kabul etme aşamalarını sırası ile geçmek gerekir. Son dönemde okullarda, kişisel gelişim kurslarında yoğun olarak duyduğumuz “Farkındalık” eğitimleri Cambridge ve Oxford üniversitelerinde de ders olarak akademik programa alınmıştır. Bu derslerde geliştirilen teknikler farklı eğitim kurumlarında da yaygınlaşarak kullanılmaktadır. Bu programlarda öğrencilerin ilk önce kendi içlerine dönüşleri, sakinliklerini koruyabilmeleri, içlerindeki barışı keşfetmeleri ve dikkatlerini toparlayabilmeleri hedeflenir.

Önce yaş seviyelerine uygun meditasyon teknikleri kullanılarak çocukların kendi farkındalıklarını (kızgınlıkları, mutlulukları, öfkeleri, yaşadıkları duyguların vücutlarındaki etkileri vb.) yaşamaları sağlanır. Doğru nefes almak farkındalık eğitimlerinde de çok önemlidir. 2007 yılında kurulan MİSP (Mindfulness in Schools Project) ile de dünyanın birçok ülkesindeki öğretmenler bu eğitimleri alarak farkındalık becerisini sınıflarına taşıyorlar. Sınıflarda yaşanabilen zorbalıkları önlemek amaçlı, öfke kontrolü gerektiren ya da enerjisini kontrol edemeyen çocuklarda öğrendikleri teknikleri uygulanarak daha çözüm odaklı ve sakin bir süreç yaşamalarını hedefliyor; bunun yanında içine dönük çocukların da kendi potansiyellerini keşfetmelerine olanak sağlayan yapılandırılmış ders etkinlikleri oluşturuyorlar.

Yeni dünyanın ihtiyacı olan iç huzura kavuşma isteği ve kendi potansiyelimizi fark etme çabası bu tarz eğitimlerin, kitapların, eğitimcilerin daha çok fark edilmesini sağlamaktadır. TED konuşmalarında da sıkça “Mutluluğa Giden Yol”, “İnsanın Kendini Fark Etmesi” “İnsan Beyninin Gücü” vb konular işlenmektedir.  Gelişen dünya ile birlikte üzerimizde biriken, endişe, stres, depresyon gibi haller yolumuzu bulanıklaştırıyor. Biz neler yaşıyorsak çocuklarımız için de geçerli. Sürekli bir koşuşturma, projelendirilmiş bir hayat peşindeyken hiç kendisiyle sohbet etmeyen, düşünceleri ile baş başa kalacak zaman bulamayan küçük dünyalar yaşıyorlar. Hepimizin, büyüklerin yaşadığını düşündüğü anksiyete, stres, depresyon, yeme ve uyku problemleri hatta daha klinik rahatsızlıklar artık çocuklarda da var. Özellikle dikkat dağınıklığı okulların ve ailelerin en çok çözüm aradığı sorunlardan. Biz yetişkinler geçmiş ve gelecekle yaşarken sürekli günü unutuyoruz; çocuklarımıza da yaşadıkları ana odaklanmayı öğretmiyoruz. İşte birkaç farkındalık aktivitesi örneği; belki onlara öğretmeye çalışırken biz de farkındalığımızı gözden geçirir, içsel barışımızı dengelemeyi başarırız:

Egzersiz 1: Gözlerini kapa ve nefesine odaklan. Burnundan derin nefes al ve ağzından ver. Şimdi bunu yaparken yaşadıklarını düşün ve duygularına odaklan. Duygularını yargılama “Aslında kızmamalıydı.” “Boşuna kendimi üzdüm.” gibi cümleler kurmadan, sadece aklından geçen duyguları gözlemle. “Öfke”, “Üzgün olma” vb. Akşam yatmadan her gün mutlaka tekrarla.

Egzersiz 2: Bir resim çizmeni istiyorum. Bu resim gitmek isteyeceğin sessiz ve sakin bir yer olsun. Gözlerini kapa ve çizdiğin yeri hatırla. Hadi oraya git. Nefes almayı unutma. Şimdi neler gördüğünü söyle. Sağ tarafına dön. Orada neler var? Orada bulunan tüm detayları hissetmeye çalış. Deniz kenarı ise; kumları, denizin sesini, ıslaklığını vb. Yavaşça gözlerini aç. Şimdi bana anlat, neler düşünüyorsun? Çok gerildiğinde, üzüldüğünde bu mekanı düşün ve tekrar oraya gitmek için gözlerini kapa.

Egzersiz 3: Sakinleşmek için nefes egzersizi. 4-7-8 nefesi. Bu nefesi aldığında göğsün değil, diyaframın şişecek. Diyaframı, akciğerlerin altındaki bir balon olarak düşün ve onu şişirmeye çalış. Burnundan 4 saniyede derin bir nefes al. İçinde 7 saniye tut ve 8 saniyede yavaşça ver. İçinden saniyeleri saymayı unutma.

Egzersiz 4: Seslerle farkındalık. Gözlerini kapatmanı istiyorum ve etraftaki tüm seslere odaklan. Birazdan sana bir zil çalacağım, zilin sesi bitene kadar dinle ve tüm sesler sona erince elini kaldır. Acele etme, tamamen sessizlik olana kadar ve tüm sesler bitene kadar bekle. Bu egzersiz birkaç kere daha farklı tonlarda çalınan bir zil, davul ya da marakas ile sürdürülebilir.

Farkındalık sadece zihinsel çalışmalarla sınırlı değildir. Beden farkındalığı da çok önemlidir. Çocuklarda jimnastik, yoga gibi sporların bedensel becerilerini fark etmelerini ve enerjilerini doğru kanallara aktarmalarını sağladığı için önerilmektedir.

Türkiye’de “farkındalık” eğitimi veren okullar olduğunu biliyoruz. Biz de BÜMED MEÇ Okulları olarak dünyadaki gelişmeleri yakından takip ediyor ve öğrencilerimizin kişisel gelişimlerine destek verecek tüm uygulamaları değerli uzmanlar ve hocalarımızın oluşturduğu komisyonlarda tartışarak inceliyor ve uygulamalarını hayata geçiriyoruz. Farklılaştırmayı ilke edinmiş MEÇ Okulları’nda öğrencilerin bireysel ihtiyaçlarına uygun teknikler uyguluyoruz.  Farkındalık tekniklerinin bazıları Rehberlik Servisimiz tarafından öğrenci ya da gruplara uygulanmaktadır. Ayrıca bedensel farklılıkları geliştirmek amaçlı kulüp ve spor okulları yapılmaktadır.

Willam James’in dediği gibi, biz her çocuğun içinde hayal edemeyeceğimiz kadar büyük bir güç ve keşfedilecek cevherler olduğunu düşünüyoruz. Ancak önemli olan onların da kendileri için bunu düşünebilme becerilerini geliştirip, içlerindeki gücü ve yaratıcılığı doğru kanallara aktarabilmelerini sağlamak. İster 7, ister 70 olalım, hepimiz içimizdeki potansiyeli çıkarmanın peşinde değil miyiz?

 

Kaynakça

http://www.cambridgestudents.cam.ac.uk/welfare-and-wellbeing/mindfulness-cam/learning-mindfulness

http://www.oxfordmindfulness.org/myriad/

https://www.youtube.com/watch?v=iBpEYa74w2Y

https://www.youtube.com/watch?v=GIJn5XhqPN8

http://annakaharris.com/mindfulness-for-children/

http://mindfulnessinschools.org/

 

 

 

 

 

 

 

Share this Story

Related Posts

Comments are closed.

Arcai's

Sender Email: Sender Name:
Your Subject :